ಕೇವಲ ಕೆಟ್ಟ ಭಾಷೆ ಬಳಸಿದರೆ ಕೇಸ್ ಹಾಕುವಂತಿಲ್ಲ; ಅಶ್ಲೀಲತೆಯ ಕಾನೂನು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ ಬದಲಿಸಿದ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್

ನವದೆಹಲಿ: ಕೇವಲ ಬೈಗುಳ ಅಥವಾ ಅಸಭ್ಯ ಮತ್ತು ಅಸಹ್ಯಕರ ಭಾಷೆ ಬಳಸುವುದು ಭಾರತೀಯ ದಂಡ ಸಂಹಿತೆಯ (IPC) ಸೆಕ್ಷನ್ 294ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ‘ಅಶ್ಲೀಲತೆ’ (Obscenity) ಎನಿಸುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಮಹತ್ವದ ಸ್ಪಷ್ಟೀಕರಣ ನೀಡಿದೆ. ಒಂದು ಮಾತನ್ನು ಅಶ್ಲೀಲ ಎಂದು ಕಾನೂನಿನಡಿ ಪರಿಗಣಿಸಬೇಕಾದರೆ, ಅದು ಲೈಂಗಿಕ ಪ್ರಚೋದನೆ ನೀಡುವಂತಿರಬೇಕು (Lascivious) ಅಥವಾ ಕೇಳುಗರಲ್ಲಿ ಕಾಮಪ್ರಚೋದಕ ಆಸಕ್ತಿಯನ್ನು (Prurient interest) ಕೆರಳಿಸುವಂತಿರಬೇಕು ಎಂದು ಸರ್ವೋಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಹೇಳಿದೆ.

ಏನಿದು ಪ್ರಕರಣ? ಸುಪ್ರೀಂ ಮೆಟ್ಟಿಲೇರಿದ್ದು ಯಾಕೆ?

ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ದಾಖಲಾಗಿದ್ದ ಎಫ್‌ಐಆರ್ (FIR) ಒಂದನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸುವಂತೆ ಕೋರಿ ಸಲ್ಲಿಸಲಾಗಿದ್ದ ಅರ್ಜಿಯ ವಿಚಾರಣೆ ವೇಳೆ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿಗಳಾದ ಅಭಯ್ ಎಸ್. ಓಕಾ ಮತ್ತು ಸಂಜಯ್ ಕರೋಲ್ ಅವರಿದ್ದ ದ್ವಿ ಸದಸ್ಯ ಪೀಠ ಈ ಮಹತ್ವದ ತೀರ್ಪು ನೀಡಿದೆ.

ಹಿನ್ನೆಲೆ: ಆಸ್ತಿ ವಿವಾದವೊಂದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಆರೋಪಿಯು ದೂರುದಾರರಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಅಸಭ್ಯ ಪದಗಳಿಂದ ನಿಂದಿಸಿದ್ದ ಎಂಬ ಆರೋಪ ಇತ್ತು.
ಹೈಕೋರ್ಟ್ ನಿರಾಕರಣೆ: ಈ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಎಫ್‌ಐಆರ್ ರದ್ದುಗೊಳಿಸಲು ಅಲಹಾಬಾದ್ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ನಿರಾಕರಿಸಿತ್ತು. ಇದನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿ ಆರೋಪಿ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಮೆಟ್ಟಿಲೇರಿದ್ದ.

ಕಾನೂನಿನ ಅಡಿ ‘ಅಶ್ಲೀಲತೆ’ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ ಏನು?

ಸೆಕ್ಷನ್ 294ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ಕೃತ್ಯ ಅಥವಾ ಮಾತನ್ನು ಅಶ್ಲೀಲ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲು, ಅದು ಲೈಂಗಿಕ ಸ್ವರೂಪದ್ದಾಗಿರಬೇಕು ಎಂಬುದು ಕಾನೂನಿನ ಮೂಲಭೂತ ಅವಶ್ಯಕತೆ ಎಂದು ನ್ಯಾಯಪೀಠ ಹೇಳಿದೆ.

ಪ್ರಸ್ತುತ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ, ಆರೋಪಿಗಳು ಬಳಸಿದ್ದಾರೆ ಎನ್ನಲಾದ ಬೈಗುಳಗಳು ಅಸಭ್ಯವಾಗಿದ್ದರೂ, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಲೈಂಗಿಕ ಪ್ರಚೋದನೆಯ ಅಂಶವಿರಲಿಲ್ಲ ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದೆ. ಈ ಸಾಮಾನ್ಯ ಬೈಗುಳಗಳು ಅವಮಾನಿಸುವ ಉದ್ದೇಶ ಹೊಂದಿದ್ದವೇ ಹೊರತು, ಲೈಂಗಿಕ ಆಸಕ್ತಿ ಕೆರಳಿಸುವ ಉದ್ದೇಶ ಹೊಂದಿರಲಿಲ್ಲ ಎಂದು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಿದ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್, ಆರೋಪಿಗಳ ವಿರುದ್ಧ ದಾಖಲಾಗಿದ್ದ ಎಫ್‌ಐಆರ್ ಅನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿ ಆದೇಶಿಸಿತು.

IPC ಸೆಕ್ಷನ್ 294 ಅನ್ವಯ ಆಗಬೇಕಾದರೆ ಈ 2 ಅಂಶಗಳು ಕಡ್ಡಾಯ!

ಯಾವುದೇ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ವಿರುದ್ಧ ಐಪಿಸಿ ಸೆಕ್ಷನ್ 294ರ (ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಅಶ್ಲೀಲ ಕೃತ್ಯ/ಮಾತು) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕರಣ ದಾಖಲಿಸಬೇಕಾದರೆ ಕೋರ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಈ ಎರಡು ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಸಾಬೀತುಪಡಿಸಬೇಕು:

 ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸ್ಥಳ: ಆ ಕೃತ್ಯ ಅಥವಾ ನಿಂದನೆ ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸ್ಥಳದಲ್ಲೇ ನಡೆದಿರಬೇಕು.
ಇತರರಿಗೆ ಕಿರಿಕಿರಿ: ಆ ವರ್ತನೆಯಿಂದ ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ಅಥವಾ ಇತರರಿಗೆ ತೊಂದರೆ/ಕಿರಿಕಿರಿಯಾಗಿರಬೇಕು.

ಪ್ರಸ್ತುತ ಕೇಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಏನಾಗಿತ್ತು?
ಈ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ದಾಖಲಾದ ಎಫ್‌ಐಆರ್‌ನಲ್ಲಿ, ಆರೋಪಿಗಳು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಬೈಗುಳ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಪೊಲೀಸರು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿಯೇ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಕಾನೂನಿನ ಈ ಮೂಲಭೂತ ಅಂಶವನ್ನೇ ದೂರಿನಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸದಿದ್ದಾಗ ಪ್ರಕರಣ ಮುಂದುವರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳಿದ ನ್ಯಾಯಾಲಯ, ಸಾಮಾನ್ಯ ಬೈಗುಳಕ್ಕೂ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಾರ್ಹ ಅಪರಾಧವಾಗುವ ಅಶ್ಲೀಲತೆಗೂ ಇರುವ ಸ್ಪಷ್ಟ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಜಗತ್ತಿಗೆ ಸಾರಿದೆ.