ಡಿಪ್ರೆಶನ್ ನಿವಾರಣೆಗೆ ಯೋಗದ ಪಾತ್ರ

ಡಿಪ್ರೆಶನ್ ಅಥವಾ ಮನೋನೈರಾಶ್ಯ ಇಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ಆದರೆ ಇದು ಒಂದು ಗಂಭೀರ ಮಾನಸಿಕ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆ. ತೀವ್ರ ಒತ್ತಡ, ಹೋಲಿಕೆಯ ಮನೋಭಾವ, ವೈಯಕ್ತಿಕ ಸಂಬಂಧದ ತೊಂದರೆಗಳು ಮತ್ತು ಬದುಕಿನ ಗುರಿ ಕಳೆದುಕೊಂಡ ಅನುಭವ – ಇವುಗಳೆಲ್ಲ ಡಿಪ್ರೆಶನ್ನ ಬೀಜಗಳು. ವೈದ್ಯಕೀಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ಜೊತೆಗೆ, ಯೋಗವು ಈ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿ ತಣ್ಣಗಾಗಿಸುವ ಅಸಾಧಾರಣ ಸಾಧನವೆಂದು ಅನೇಕ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ದೃಢಪಡಿಸಿವೆ.
ಯೋಗದಲ್ಲಿ ಉಸಿರಾಟ ಮತ್ತು ಚಲನೆಯ ನಡುವಿನ ಸಂಯೋಜನೆ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಶಾಂತಗೊಳಿಸುವಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಭ್ರಮರಿ ಪ್ರಾಣಾಯಾಮ ಕಿವಿಯೊಳಗಿನ ಧ್ವನಿತ ಕಂಪನಗಳಿಂದ ಮನಸ್ಸಿನ ಒತ್ತಡ ಕಡಿಮೆಮಾಡುತ್ತದೆ. ಅನೂಲೋಮ-ವಿಲೋಮ ಉಸಿರಾಟದ ಸಮತೋಲನ ತರಲು ಸಹಕಾರಿಯಾಗುತ್ತದೆ, ಶವಾಸನ ದೇಹ ಮತ್ತು ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ವಿಶ್ರಾಂತಿ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಇವುಗಳಿಂದ ಸೆರೋಟೋನಿನ್, ಎಂಡಾರ್ಫಿನ್ಗಳಂತಹ “happy hormones” ಹೆಚ್ಚುತ್ತವೆ.
ಯೋಗದ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪ್ರಯೋಜನಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಅದು ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಅರಿವನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ. ಡಿಪ್ರೆಶನ್ನಲ್ಲಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ತನ್ನ ಭಾವನೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ಣಯವಿಲ್ಲದೆ ಗಮನಿಸುವ ಅಭ್ಯಾಸ ಧ್ಯಾನದ ಮೂಲಕ ಬರುತ್ತದೆ. “ನಾನು ದುಃಖಿತನಲ್ಲ, ನನ್ನೊಳಗೆ ದುಃಖವಿದೆ” ಎಂಬ ಮನೋಭಾವ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ತನ್ನ ಆಳದ ಶಕ್ತಿ ಅರಿಯಲು ಸಹಕಾರಿಯಾಗುತ್ತದೆ.
ಇದಲ್ಲದೆ, ಯೋಗವು ವ್ಯಕ್ತಿಯ ದೈಹಿಕ, ಮಾನಸಿಕ ಮತ್ತು ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಒಂದಾಗಿ ಬೆಸೆಯುತ್ತದೆ. ಪ್ರತಿದಿನದ ಅಭ್ಯಾಸದಿಂದ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಶಿಸ್ತಿನ ಬಯಕೆ ಮೂಡುತ್ತದೆ. ಅದು ಸ್ವಯಂ ಪ್ರೇರಣೆಗೆ ದಾರಿ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಈ ಕ್ರಮವು ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸವನ್ನು ಪುನರುಜ್ಜೀವನಗೊಳಿಸಿ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ತನ್ನ ಜೀವನದ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಮತ್ತೆ ಕಾಣುವ ಪ್ರೇರಣೆಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.
ಯೋಗದ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ವ್ಯಕ್ತಿ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಒಳಗಿನ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. ಅವನು ತನ್ನ ಮನಸ್ಸನ್ನು ತಾನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವ ಕಲೆಯನ್ನು ಕಲಿಯುತ್ತಾನೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಡಿಪ್ರೆಶನ್ನ ವಿರುದ್ಧ ಯೋಗ ಕೇವಲ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯಲ್ಲ, ಅದು ಸ್ವಪರಿವರ್ತನೆಯ ಮಾರ್ಗವಾಗಿದೆ. ಯೋಗದ ನಿತ್ಯಾಭ್ಯಾಸವು ಕತ್ತಲೆಯ ಮಧ್ಯೆಯೂ ಬೆಳಕನ್ನು ಕಾಣುವ ಕಲೆ ಕಲಿಸುತ್ತದೆ — ಅದು ಜೀವನವನ್ನು ಪುನಃ ಪ್ರೀತಿಸುವ ಶಕ್ತಿ ನೀಡುತ್ತದೆ.
ಯೋಗದ ಸಾರವೇ “ಸಂಯಮ” ಮತ್ತು “ಸಮತೋಲನ”. ಈ ಎರಡೂ ಗುಣಗಳು ಡಿಪ್ರೆಶನ್ನ ಮೂಲದಲ್ಲಿರುವ ಅಸ್ಥಿರತೆಯನ್ನು ಶಮನಗೊಳಿಸುತ್ತವೆ. ಯೋಗವು ಕೇವಲ ದೇಹದ ವ್ಯಾಯಾಮವಲ್ಲ, ಅದು ಆತ್ಮದ ಆರೈಕೆ. ನಿಯಮಿತ ಯೋಗಾಭ್ಯಾಸದಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಶಾಂತ ಉಸಿರಾಟ, ದೃಢ ಮನೋಭಾವ ಮತ್ತು ಸ್ಥಿರ ನಿದ್ರೆ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ನಿಧಾನವಾಗಿ ಜೀವನದ ಬೆಳಕಿನತ್ತ ಎಳೆಯುತ್ತವೆ. ಹೀಗಾಗಿ, ಯೋಗವು ಡಿಪ್ರೆಶನ್ ನಿವಾರಣೆಗೆ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಔಷಧಿಯಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಅದು ಮಾನವನ ಆತ್ಮಜಾಗೃತಿಯ ದಾರಿ — ಅಂದರೆ ಕತ್ತಲೆಯಿಂದ ಬೆಳಕಿನತ್ತ ಸಾಗುವ ಯಾನ.



