ದತ್ತು ಪುತ್ರನಿಗೂ ಅನುಕಂಪದ ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ಉದ್ಯೋಗ: ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಮಹತ್ವದ ತೀರ್ಪು
ಬೆಂಗಳೂರು: ದತ್ತು ಮಕ್ಕಳು ಸಹ ಮೃತ ಸರ್ಕಾರಿ ನೌಕರರ ಅನುಕಂಪದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಉದ್ಯೋಗ (Compassionate Appointment) ಪಡೆಯಲು ಅರ್ಹರು ಎಂದು ಕರ್ನಾಟಕ ಹೈಕೋರ್ಟ್ನ ವಿಭಾಗೀಯ ಪೀಠ ಮಹತ್ವದ ಆದೇಶ ಹೊರಡಿಸಿದೆ.
ಹೈಕೋರ್ಟ್ನ ವಿಭಾಗೀಯ ಪೀಠವು, ದತ್ತು ಪುತ್ರ ಮತ್ತು ಸ್ವಂತ ಪುತ್ರರ ನಡುವೆ ಯಾವುದೇ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಅಥವಾ ತಾರತಮ್ಯ ಮಾಡುವಂತಿಲ್ಲ ಎಂದು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ.
ದತ್ತು ಮಕ್ಕಳು ಸಹ ಪೋಷಕರ ಮಕ್ಕಳೇ ಆಗಿರುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಅನುಕಂಪದ ಉದ್ಯೋಗ ನಿರಾಕರಿಸಿದರೆ ದತ್ತು ಸ್ವೀಕಾರದ ಉದ್ದೇಶವೇ ಈಡೇರುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಕೋರ್ಟ್ ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದೆ.
ನಿಯಮಗಳ ತಿದ್ದುಪಡಿ:
ಅರ್ಜಿದಾರರು (ದತ್ತು ಪುತ್ರ) ಉದ್ಯೋಗಕ್ಕೆ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ನಂತರ 2021ರಲ್ಲಿ ‘ಕರ್ನಾಟಕ ನಾಗರಿಕ ಸೇವೆಗಳು (ಅನುಕಂಪದ ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ನೇಮಕಾತಿ) ನಿಯಮಗಳು-1996’ ಕ್ಕೆ ತಿದ್ದುಪಡಿ ತರಲಾಗಿದ್ದು, ಈ ತಿದ್ದುಪಡಿಯ ಲಾಭವನ್ನು ಅರ್ಜಿದಾರರಿಗೆ ನಿರಾಕರಿಸುವಂತಿಲ್ಲ ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಹೇಳಿದೆ.
ಆರ್ಥಿಕ ಸಂಕಷ್ಟ ಮುಖ್ಯ:
ಅನುಕಂಪದ ನೇಮಕಾತಿಯ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶ ಮೃತ ನೌಕರರ ಕುಟುಂಬದ ಆರ್ಥಿಕ ಸಂಕಷ್ಟವನ್ನು ನಿವಾರಿಸುವುದಾಗಿದೆ. ಈ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ, ಮೃತ ಸರ್ಕಾರಿ ನೌಕರನ ಸ್ವಾಭಾವಿಕ ಮಗಳು ದೈಹಿಕ ಮತ್ತು ಮಾನಸಿಕ ವಿಕಲಚೇತನರಾಗಿದ್ದ ಕಾರಣ, ಕುಟುಂಬದ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಹೊತ್ತ ದತ್ತು ಪುತ್ರನಿಗೆ ಉದ್ಯೋಗದ ಅವಶ್ಯಕತೆ ಇದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಕೋರ್ಟ್ ಪರಿಗಣಿಸಿದೆ.
ಏನಿದು ಪ್ರಕರಣ?
ಬಾಗಲಕೋಟೆಯ ವಿನಾಯಕ ಎಂ. ಮುತ್ತಟ್ಟಿ ಎಂಬವರು ಸರ್ಕಾರಿ ನೌಕರರಾಗಿದ್ದು, 2018ರಲ್ಲಿ ನಿಧನರಾದರು. ಅವರು 2011ರಲ್ಲಿ ಗಿರೀಶ್ ಎಂಬುವವರನ್ನು ದತ್ತು ಪಡೆದಿದ್ದರು.
ಅನುಕಂಪದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಉದ್ಯೋಗ ಕೋರಿ ದತ್ತುಪುತ್ರ ಗಿರೀಶ್ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದ ಅರ್ಜಿಯನ್ನು “ದತ್ತು ಪುತ್ರನಿಗೆ ಅವಕಾಶವಿಲ್ಲ” ಎಂಬ ಕಾರಣ ನೀಡಿ ಇಲಾಖೆ ತಿರಸ್ಕರಿಸಿತ್ತು.
ಇದನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಏಕಸದಸ್ಯ ಪೀಠಕ್ಕೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದ ಅರ್ಜಿಯೂ ವಜಾಗೊಂಡಿತ್ತು. ನಂತರ ವಿಭಾಗೀಯ ಪೀಠದಲ್ಲಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಮೇಲ್ಮನವಿಯನ್ನು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಪುರಸ್ಕರಿಸಿ, 12 ವಾರಗಳಲ್ಲಿ ಗಿರೀಶ್ ಅವರ ಅರ್ಜಿಯನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸುವಂತೆ ಅಭಿಯೋಜನಾ ಇಲಾಖೆಗೆ ನಿರ್ದೇಶನ ನೀಡಿತು.
ಇತ್ತೀಚೆಗೆ (ನವೆಂಬರ್ 2025 ರ ಸುಮಾರಿಗೆ) ಮತ್ತೊಂದು ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ, ಕೆಎಸ್ಆರ್ಟಿಸಿ ನೌಕರನ ದತ್ತು ಪುತ್ರನಿಗೆ, ಕಂಪನಿ ನೀತಿ ಮತ್ತು ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸುವಲ್ಲಿನ ವಿಳಂಬದ ಕಾರಣದಿಂದ ಅನುಕಂಪದ ಉದ್ಯೋಗ ನಿರಾಕರಿಸಿದ್ದನ್ನು ಹೈಕೋರ್ಟ್ ವಿಭಾಗೀಯ ಪೀಠವು ಎತ್ತಿ ಹಿಡಿದಿದೆ.
ಅಂದರೆ, ದತ್ತು ಪುತ್ರನಿಗೆ ಹಕ್ಕಿದೆ ಎಂದ ಮಾತ್ರಕ್ಕೆ, ನಿಯಮಾವಳಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ ನಿಗದಿಪಡಿಸಿದ ಕಾಲಮಿತಿಯೊಳಗೆ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸುವುದು ಕಡ್ಡಾಯ ಎಂಬ ಅಂಶವೂ ಅಷ್ಟೇ ಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ. ಅನುಕಂಪದ ನೇಮಕಾತಿ ಎಂಬುದು ಕಲ್ಯಾಣ ಯೋಜನೆಯೇ ಹೊರತು, ಹಕ್ಕಲ್ಲ ಎಂದು ಕೋರ್ಟ್ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸುತ್ತದೆ.
ಇದನ್ನೂ ಓದಿ: ಬಹುಕೋಟಿ ವಂಚನೆ ಪ್ರಕರಣ : ಮಂಗಳೂರಿನ ರೋಷನ್ ಸಲ್ಮಾನರ ₹2.85 ಕೋಟಿ ಆಸ್ತಿ ಮುಟ್ಟುಗೋಲು
ಕರ್ನಾಟಕ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ವಿವಿಧ ಪ್ರಕರಣಗಳ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ಎಲ್ಲಾ ಸರ್ಕಾರಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಕಲ್ಯಾಣ ಉದ್ದೇಶದ ಯೋಜನೆಯಲ್ಲಿ, ಕುಟುಂಬದ ಕಷ್ಟದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಉದ್ಯೋಗ ನಿರಾಕರಿಸದಂತೆ “ಮಾನವೀಯ ನೀತಿಯನ್ನು” ರೂಪಿಸಬೇಕು ಎಂದು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದೆ.



